
TÜAD,
Konutlarda Mevcut Kira Artış Oranı Araştırmasının İlk Sonuçlarını Açıkladı!
Türkiye
Araştırmacılar Derneği (TÜAD), konut kira piyasasındaki değişime dair veri
üretmek üzere geliştirdiği “Konutlarda Mevcut Kira Artış Oranı”
ölçümünün ilk bulgularını kamuoyu ile paylaşmaya başladı. TÜAD’ın bu
araştırmada çıkış noktası bir sivil toplum kuruluşu olarak sadece kendi sektör
bileşenlerine yönelik değil toplum geneline yönelik olarak da fayda üretmek.
Ülkemiz
için son yılların en önemli sorunu yüksek enflasyon. Yüksek enflasyon ile
mücadelede konut maliyetleri çok önemli rol oynuyor, son 12 aylık TÜFE
(Tüketici Fiyat Endeksi) hesaplamasında gıda fiyatlarının ardından en yüksek
etki yapan ikinci başlık konut maliyetleri oldu. Oturduğu konutta kiracı
olanların oranı ise her yıl artıyor, Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre
2014 yılında fertlerin %22,1 kiracı iken bu oran 2024 yılında %28’e yükseldi.
Dolayısıyla içinde kiracı oturan konutlarda sözleşme sonlarında kira artış
oranı her yıl giderek daha da önemli hale geldi.
TÜAD
tarafından Ocak 2025’te başlatılan çalışma, mevcut kira kontratlarını yenileyen
kiracıların gerçek artış deneyimlerini metrekare bazında düzenli ve şeffaf
biçimde izlemeyi hedefliyor.
Kira
Artış Oranları TÜİK Kira Güncelleme Oranı’nın Üzerinde Seyrediyor
TÜAD’ın
Ağustos–Eylül–Ekim 2025 dönemini kapsayan 3 aylık hareketli ortalama
sonuçlarına göre, Türkiye genelinde metrekare başına kira artış oranı %42,6
olarak gerçekleşti.
Aynı dönemde TÜİK’in 12 aylık ortalama tüketici enflasyonuna dayanarak
açıkladığı “Kira Güncelleme Oranı” ise %39,7 seviyelerinde seyretti.
Ekim
2025 aylık verilere bakıldığında:
TÜAD
Mevcut Kira Artış Oranı: %42,0 olarak gerçekleşirken, TÜİK Kira Güncelleme oranı
%38,4 oldu. Bu karşılaştırma, Ekim
ayında da kira artışlarının TÜİK Güncelleme Oranının üzerinde devam ettiğini
ortaya koyuyor.
Her
ne kadar Haziran 2025’ten sonra kira artışlarında bir yavaşlama eğilimi
görülse de, TUİK oranları ile karşılaştırıldığında piyasadaki gerçekleşen kira
artışlarının hala üzerinde olduğu gözlemleniyor.
Genç
Binalarda ve Geniş Metrekarelerde Artışlar Daha Sınırlı
Veriler,
İstanbul ve diğer büyük şehirlerde metrekare başına artışların Türkiye
genelinin altında kaldığını gösteriyor.
• Daha geniş metrekareli konutlarda,
• Görece genç binalarda
artış oranlarının ortalamaya göre daha düşük olması, düşük kira
seviyelerindeki sözleşmelerde artış oranlarının daha yüksek gerçekleştiğini
ortaya koyuyor.
Kontrat
Süresi 5 Yılı Aştığında Artış Oranı Yükseliyor
Araştırma,
kira kontratının 5 yıl ve katları süreyle yenilendiği durumlarda artış
oranlarının anlamlı biçimde yükseldiğini ortaya koyuyor.
Araştırmanın
Metodolojisi
TÜAD
Mevcut Kira Artış Oranı Araştırması:
·
Her ayın ikinci haftasında CAWI (çevrim içi)
yöntemiyle gerçekleştiriliyor
·
NUTS-2
bölge sınıflandırmasına göre Türkiye temsili 800 katılımcı ile
yürütülüyor
·
En az 1 yıldır aynı konutta yaşayan ve kira
kontratını bir önceki ay yenilemiş kiracılar örnekleme dahil ediliyor
·
Veriler NUT1 bölge kiracı oranlarına göre
tabakalandırılıyor
·
En uç %5 değerler dışarıda bırakılarak hesaplama
yapılıyor